Papağanların davranış problemleri ve stres nedeniyle tüy yolması çok sık rastlanan bir sağlık problemidir. Tabiatta vahşi olarak yaşayan türlerinde çok nadir görülen bu problem, evlerde yaşayan kafes kuşlarında daha sık olarak karşımıza çıkar. Stres ve davranış bozuklukları olarak ilk akla gelenler sıkılma, hareketlerinin ve çevresinin kısıtlanması, çiftleşme isteği, uyku yetersizlikleri ve asabiyet gibi problemlerdir. Bunun dışında da birçok nedenden ötürü kafeste beslenen papağanlarda tüy yolma problemleri görülür. Bunların en önemlileri bakteri, virüs, mantar ve parazit gibi enfeksiyöz hastalıklar; karaciğer, böbrek eksiklikleri gibi metabolik bozukluklar; yetersiz diyet ve besin maddesi eksiklikleri gibi beslenme sorunları; sigara dumanı, insan eline bulaşmış nikotin ve diğer maddelerden kaynaklanan zehirlenmeler; tiroir, adrenal ve testesteron hormonları ile ilgili endokrin bozukluklar; düşük nem oranı, yetersiz gün ışığı, kafesin küçük olması, yer değişikliği, banyo yapamaması gibi yaşam çevresi ile ilgili faktörler; praziquantel, fenbendazol gibi bazı ilaç duyarlılıkları; kanser, lipom gibi neoplastik hastalıklar, genetik bozukluklar ve dış parazitlerdir. Böyle bir durumda ilk olarak veteriner hekiminize giderek fiziksel muayene, kan ve serum analizleri ile tüylerin mikroskopik muayenesini yaptırarak tüy yolmanın sebebini tespit ettirmelisiniz. Veteriner hekime giderken papağanınızdaki problemin geçmişiyle ilgili tüm bilgileri, kullandığınız yemi ve mümkünse yaşam çevresiyle ilgili fotoğrafları götürmeniz faydalı olur. Tüy yolmaya neden olan sağlık sorunu tespit edildikten sonra, eğer mevcutsa enfeksiyonların ve diğer sağlık sorunlarının ortadan kaldırılması gerekir. Beslenme yetersizlikleri ve beslenme yöntemi ile ilgili yanlışlıklar düzeltilmeli ve strese yol açan faktörler hekiminizin önerilerine göre değiştirilmelidir. Odadaki
nem oranının düzeltilmesi, yeterli gün ışığı almasının sağlanması, kafesin büyütülmesi, kafesin papağanınızın sosyal aktivitesini dengeleyecek bir yere yerleştirilmesi, evde sigara içilmemesi ve sigara içenlerin papağanı ellemeden önce ellerini yıkamalarının sağlanması çevre faktörlerine bağlı tüy yolmalarını ortadan kaldırır. Papağanın evde yalnız kaldığı zamanlarda radyo ya da televizyonun açık bırakılması sıkıntıya bağlı tüy yolmayı ortadan kaldırır. Burada özellikle dikkat edilmesi gereken papağanı strese sokacak ses ve görüntülerin olmadığı bir radyo frekansı ya da televizyon kanalı belirlemektir. Aksi takdirde stresi arttırabilirsiniz. Bunlara ilave olarak papağanın gün içindeki aktivitesini arttırmaya yönelik olarak daha fazla kafes dışına bırakılması, yeni ve ilgisini çekecek oyuncaklar alınması, yiyeceklerin ve oyuncakların bulabileceği yerlere saklanması da stres ile ilgili tüy yolmalarının ortadan kaldırılmasında etkili olacaktır. Yukarıda saydıklarımızı uygularken tüylere sıkılan ve tüy yolmayı azaltan spreylerden de veteriner hekiminizin önerilerine uygun olarak yararlanabilirsiniz.